İç Batı Anadolu’da Tarihöncesi Dokumacılığın Erken Kanıtları: Ekşi Höyük Örneği
Fulya Dedeoğlu1
, Bora Temür2
1Ege University, Faculty of Letters, Department of Archaeology, İzmir/TÜRKİYE
https://ror.org/02eaafc18
2İzmir Demokrasi University, Faculty of Science and Letters, İzmir-TÜRKİYE https://ror.org/04c152q53
Anahtar Kelimeler: Neolitik, Ekşi Höyük, Ağırşak, Dokumacılık, İç Batı Anadolu.
Özet
Ekşi Höyük, Büyük Menderes Havzası’nın yukarı kesiminde, İç Batı Anadolu’da yer alan bir Neolitik Dönem yerleşmesidir. 2015 yılında başlayan kazılar, bölgenin Neolitikleşme sürecine ilişkin yeni veriler sunmaktadır. Bulgular, yerleşmenin MÖ 7. binyıl başlarından MÖ 5. binyıl ortalarına kadar kesintisiz iskân gördüğüne işaret eder. Bu çalışma, dokumacılığa ilişkin verileri höyüğün 4. tabakası (yaklaşık MÖ 6200–6000/5900) bağlamında değerlendirmektedir. Bu tabakada ele geçen 57 ağırşağın tipolojisi, uzamsal dağılımı ve olası işlevleri analiz edilmiştir. Ağırşaklar üç ana tipte sınıflanmıştır: küresel, çift konik ve basık/oval. Uzamsal analiz, buluntuların özellikle apsidal yapılarda yoğunlaştığını göstermekte ve dokumacılığın hane içi üretimde önemli bir yer tuttuğunu düşündürmektedir. Buna karşılık, dörtgen planlı yapılarda farklı üretim faaliyetlerinin daha belirgin olduğu anlaşılmaktadır. Ağırlık, bız, iğne ve olası mekik gibi buluntular dokumacılık etkinliklerini destekleyen ek göstergelerdir. Ayrıca Ekşi Höyük ve Hacılar Höyük’te boya ile giysi betimi taşıyan kil heykelciklerin, dokumanın sembolik yönlerine işaret edebileceği önerilmektedir.
Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur.
Etik Bildirim
hoyuk@ttk.gov.tr
Bu makale en az iki hakem tarafından çift taraflı kör hakemlik modeliyle incelendi. Benzerlik taraması yapılarak intihal içermediği teyit edildi.
Yapay Zeka Kullanımı
Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde yapay zekâ tabanlı herhangi bir araç veya uygulama kullanılmamıştır. Çalışmanın tüm içeriği, yazarlar tarafından bilimsel araştırma yöntemleri ve akademik etik ilkelere uygun şekilde üretilmiştir.
Planning of the Study/Çalışmanın Tasarlanması: Author/Yazar-1 (50%) - Author/Yazar-2 (50%)
Collecting Data/Veri Toplanması: Author/Yazar-1 (50%) - Author/Yazar-2 (50%)
Data Analysis/Veri Analizi: Author/Yazar-1 (50%) - Author/Yazar-2 (50%)
Writing the Article/Makalenin Yazımı: Author/Yazar-1 (50%) - Author/Yazar-2 (50%)
Submission of the Article and Revisions / Makale Gönderimi ve Revizyonu Author/Yazar-1 (50%) - Author/Yazar-2 (50%)
Çıkar çatışması beyan edilmemiştir.
Lisans
Bu makale Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisans (CC BY-NC) ile lisanslanmıştır.